Skribitaj Pensoj

Mia genealogio

2012-01-28T11:18:00.006-05:00

Hiearaŭ mi legis malnovajn dokumentojn kiujn mia fratino (nun tro serioze malsana) konservis, kaj el tiu fonto mi desegnis nian genealogian arbon ekde la geavoj de niaj gepatroj:

Klarigindas ke tie ne aperas ĉiuj gefiloj de ĉiuj gepatroj, nur tiuj kiuj kondukas ĝis mi kaj mia fratino.

Ligilo al: sama arbo en PDF.

Unu solvo al teknika problemeto

2011-12-30T16:12:00.013-05:00

Mi, kiel eble multaj aliaj, interesiĝas pri la solvo de problemoj. Do, dum la lasta tempo mi estas esplorante pri la metodaro TRIZO (триз = теория решения изобретательских задач) iniciatita far Genrikh Saulovich Altshuller (Ге́нрих Сау́лович Альтшу́ллер) en Sovetunio. Mi mencias tion, ne ĉar mi povas diri ke mi aplikis metodon de TRIZO al la problemeto pri kiu mi skribas, sed pro tio, ke iel, la legado pri tiu metodaro jam vokas en mi plian emon rigardi teknikan problemon el pluraj vidpunktojn, kvankam mi estas ankoraŭ tre malproksime de povi konsideri kontentigajn miajn konojn pri tiu interesa metodaro.

Jen la problemeto: En mia hejmo oni uzas odor-eligan produkton Décor Scents™ de la firmao Glade. La tenilo por la odora pakaĵeto, ne estas unubloka, sed konsistas el vitra bloko al kiu estas algluita plasta duonframo kiu retenas la odoran pakaĵeton per la flankaj kaj malsupraj bordoj:

Mi konsideras tian ne-unublokan konstruon bedaŭrinda, ĉar post kelke da tempo la plasta duonframo malgluiĝas. Mi du/tri fojojn realgluis tiun tenilon per cianoakrilata gluo, tamen tia fikso daŭris nur malmultajn semajnojn.

Ĉe la lasta malgluiĝo mi decidis pensi pri nova solvo. La malantaŭa bloko kaj la duonframo estas travideblaj, kaj vere, iom "stulte" mi imagis ke ambaŭ partoj estis plastaj materialoj, do mi pensis fiksi la duonframon al la bloko per du etaj ŝraŭboj. Mi prenis drilon kun maldika borilo kaj intencis bori trueton tra la duonframo kaj iomete en la (plasta!) bloko. Tamen, la malmoleco de la bloko ne permesis bori plu. —Kion fari? La solvo per ŝraŭbetoj ne eblis!

La vortoj kiujn oni uzas por difini problemon foje kondukas nin en limigitan direkton de la spaco de solvoj. Nature, mi pensis unue ke tiuj du partoj devas esti gluitaj (hispalingve: "pegadas") kaj tuj ankaŭ la pensoj pri solvoj iel rondas "gluo"; la salteto al fiksado ne per gluo sed per ŝraŭboj ankoraŭ estas tre eta, tre simila al "gluo". Mi emis fari iom pli gradan salteton mensan.

Mi pensis, —Kio vere estas la celo? —Ĉu ke la du partoj estu "gluitaj"?. Ne! la celo estas ke la du partoj "ne estu facile disigeblaj". La gluo kaj la ŝraŭboj estas nur du manieroj por atingi tiun "nedisigeblon". Ĉu ekzistas aliaj manieroj por ke du partoj ne disiĝu (facile)? La gluo kaj la ŝraŭboj (uzitaj kiel mi unue intencis) estas ambaŭ rimedoj "inter" la du partoj, tamen, ekzemple kiam du homoj volas ne disiĝi, ili ne uzas ion "inter" ili, sed ili ĉirkaŭbrakas sin: ⇒ Ili uzas rimedon ne "internan" sed "eksteran". —Ĉu mi povas fari ke la du partoj ĉirkaŭbraku inter ili? Mi ne povas kreskigi "brakojn" en la malmola vitra bloko, tamen, precize la ŝraŭbetoj en la plasta duonframo povas utili por fiksi draton kiu, kvazaŭ brakoj, "ĉirkaŭbraku" la vitran blokon, kaj do, tiel mi alvenis al jena solvo:

Kaj tiel aspektas nun la odor-eligilon, kun odora pakaĵeto:

Mortigita la krimulo supera ĉefo de FARK

2011-11-05T11:03:00.011-05:00

Hieraŭ nokte la kolombiaj aŭtoritatoj raportis la mortigon de la, ĝistiame, supera ĉefo de la terorisma kaj narkotaĵkomerca organizaĵo FARK (hispane "FARC"), Guillermo León Sáenz Vargas, plej konata per lia alinomo Alfonso Cano. Mi gratulas la kolombiajn registaron, militfortojn, kaj miajn samnacianojn: la kolombian popolon ĝenerale, kiu deziras la finon de tiu "kancero" nomita FARK.

Mi profitas la okazon por rememorigi vin ke la libro Ŝakon al la teroro, pri batalo kontraŭ FARK dum la nuna kolombia prezidento estis ministro pri Defendado, estas elŝutebla el:
http://luisguillermo.com/shakon/

Kajero 5-a de "ESPERANTOLOGIO"

2011-10-26T10:12:00.008-05:00

Jam estas havebla la kvina kajero, 2011.07.14, de "ESPERANTOLOGIO / ESPERANTO STUDIES" (EES 5), kun 150 paĝoj, kiel dosiero PDF de 9.75MB:

http://www2.math.uu.se/esperanto/ees5.pdf

Ĝi enhavas jenajn interesajn artikolojn:

Salutvorto de la redaktoro / A word from the editor, far Christer Kiselman.
La strukturo de Esperanto kiel faktoro por certigi ĝian funkcion rilate al Lingvaj Rajtoj: Ĉefe pri la koncepto de lingvolernado kaj pri konscio de lingva normo, far Kadoja Hidenori.
Pri tiu ĉi revuo / About this journal.
Recenzo pri nova germanlingva biografio de Zamenhof verkita de Andreas Künzli, far Leif Nordenstorm.
La esperanta literaturo tra la lupeo de kelkaj lingvoteorioj kaj literaturkonceptoj, far Vilmos Benczik.
Organizaj strukturoj kaj la estonteco de Esperanto, far Humphrey Tonkin.
Unu hindunia infanlibro en Eŭropo, tri eŭropaj infanlibroj en Hinda Unio, far Spomenka Štimec.
Variantoj de esperanto iniciatitaj de Zamenhof, far Christer Kiselman.
Korektoj al EES 4

Duobla moralnormo

2011-07-15T12:34:00.005-05:00

Se vi kaptas senpermese privatajn komunikojn kaj ilin publikigas, vi riskas esti taksata kvazaŭ heroo aŭ eble kiel krimulo. Tia estas la duobla moralnormo de multaj homoj.

En antaŭa blogafiŝo mi skribis pri tio, kaj nun, kun la afero pri News of The World, ekestis nova okazintaĵo por rimarkigi konkretan ekzemplon pri tia duobla moralnormo.

Eble sekreta kialo estas ke multaj homoj volas estis povaj, kaj tamen —dum ili ne estas tiaj— ili malamas la povulojn.

Reklamoj de PHILIPS en Esperanto

2011-07-12T12:42:00.006-05:00

La kompanio PHILIPS (Koninklijke Philips Electronics N.V.), de nederlanda origino, iam utiligis Esperanton por siaj publicaj reklamoj.
El ili, mi konas kvar reklamojn kiuj aperis en la centraj paĝparoj de la revuo Esperanto, en la jaro 1970, en la eldonoj de junio, julio-aŭgusto, oktobro kaj decembro. Nun mi alŝutis tiujn reklamojn al mia retejo, tiel ke ilin vi povas rigardi aŭ/kaj elŝuti en vian komputilon:

Post la publikigo de la supraj paragrafoj, mi trovis en Interreto dokumenton titolitan: Kun firmaj ideoj kaj ardaj diskutoj antaǔen: Skiza historio de Universala Esperanto-Asocio laǔ la revuo Esperanto, verkita far Andreas Künzli, kie legeblas, pri okazintaĵoj de la jaro 1970, i. a.:

«La revuo estis kunredaktata de A. Woessink-Nagata. En la revuo aperis du-tutpaĝa reklamo de Philips, kio eble ne tute kongruis por organizaĵo, kiu ŝajne ne tiom simpatiis al la kapitalismo.»

Fakte, aperis —almenaŭ— kvar dupaĝaj reklamoj, kiel mi montras. Pri la politika sinteno mi ne scias, nek opinias.

Salomón Hakim forpasis

2011-05-05T12:48:00.007-05:00

Forpasis, hodiaŭ 5an de majo, en Bogoto, doktoro Salomón Hakim, elstara kolombia kuracisto.
Li estis konata pro sia laboro en la kampo de la neŭrokirurgio, ĉar li sukcesis priskribi la normalpreman hidrocefalon, kondiĉo tial nun nomita "Sindromo de Hakim". La kuracisto, deveninta de familio el Libano, elpensis valvon —kiu ankaŭ portas lian nomon— kiu estas uzata en la traktado de hidrocefalo. Ĉi tiu valvo reguligas la fluon de la likvaĵoj ene de la kranio kaj konsekvence la efekto kiun ĉi tiuj havas sur la nervaro. Tiu ĉi valvo permesis la kapabligon de pacientoj kiuj alie estus vivantaj en ĉiama kripleco.
Diplomita kiel kuracisto en la Nacia Universitato de Kolombio, li daŭrigis siajn studojn pri ĉi tiu temo en Usono, kie li fariĝis fakulo en neŭrokirurgio. Hakim dum multaj jaroj esploris la mekanikon de la krania kavo, kvankam li ankaŭ laboris kiel profesoro en pluraj universitatoj. Li ricevis plurajn premiojn kaj honorojn pro sia homhelpa esplorlaboro.

Hodiaŭa datreveno: 50 jaroj ekde la spaca flugo de Gagarin

2011-04-12T11:29:00.007-05:00

La 12-an de aprilo de 1961, Jurij Alekseeviĉ Gagarin unuafoje ĉirkaŭiris la Teron unufoje, en la kosmoŝipo Vostok.

Jen artikolo pri la afero kaj pri Gagarin, far Grigorij Arosev, en la blogo La Balta Ondo (aperinta unue en La Ondo de Esperanto):
► Ligilo.

► Kaj jen videaĵo:

Hidroituango

2011-04-05T18:15:00.024-05:00

Kolombio, kaj ekzemple mia regiono Antjokio, estas riĉa laŭ montaroj kaj akvo, la du faktoroj kiuj ebligas profiton el akvofala energio, kaj, konsekvence: El la tuta elektra energio de Kolombio, proksimume 66% estas produktita per hidroelektraj centraloj (cetere: per tergaso ≈ 28%, per terkarbo ≈ 5%, kaj ankoraŭ tre malaltaj procentoj per ventoenergio kaj sunenergio).

La komencanta hidroelektra projekto "Hidroituango", por produktado de 2,4 GW da elektra povumo, estas evoluigita far la Instituto por Disvolvado de la departemento Antjokio (IDEA) kaj la publika entrepreno de energia kaj akva servoj (EPM: "Empresas Públicas de Medellín", kie mi laboris).

La elektrocentralo profitos la akvon de la rivero Kaŭko, kaj ĝi estos la plej granda hidroelektra projekto en Kolombio. Ĝi ekproduktos elekron en la jaro 2018, kaj tiam ĝi plenumos 19% de la tuta elektra bezono de Kolombio.

Jen kelkaj teknikaj detaloj: La akvobaraĵo havos volumeno de 19 milionoj da m³, kaj retenos 2.720 milionoj da m³ da akvo, en inundota longa (70-kilometra) areo de 3.800 hektaroj. La meznombra flukvanto de la rivero estas 1.010 m³/sekundo. La centralo havos 8 turbinojn de 307 MW, kaj 8 generatorojn de 337 MVA. La meznombra energio produktota (ĉiujare) estos 14.040 GWh/jaro.

La inĝeniero José Tejada Sáenz estis la unua kiu, 40 jarojn antaŭe, rimarkigis la hidroelektran povon kiun oni povus atingi per tiu projekto. Tamen, la ideo restis "enskatoligita" ĝis la nuntempo, kiam la reganto de Antjokio, Luis Alfredo Ramos Botero, kaj la direktoro de IDEA (kaj nun antaŭkandidato por departamenta regado en ĉi-jara balotelekto), Álvaro Vásquez Osorio, reaktivigis kaj ebligis la projekton.

La nurhoma justeco

2011-04-04T11:22:00.006-05:00

Mi rimarkas ke ofte la homoj, speciale tiuj kiuj havas ian nivelon de religiaj kredoj, trovas, almenaŭ ĉe la unua pripenso, ke en la universo ekzistas ia "maljusteco", ĉar ofte bonfaraj homoj —eble ili mem— suferas pro malfacilaj situacioj (ekzemple malsanoj kaj similaĵoj) kiujn oni povas taksi kiel "punoj", dum, samtempe, malbonfaraj homoj ĝojas bonegajn situaciojn, kiujn oni povas taksi kiel "premioj".

La problemo estas ke la ideo "justeco" estas koncepto nur homa, artefarita, en la senco ke ĝi estis kreita far la homo por la funckiado de sia socio, kaj tute fremda al la eksterhoma universo. Ŝtono, akvo, stelo, galaksio, k.t.p. ne funkcias laŭ la homa leĝo de "justeco" sed nur laŭ la fizikaj leĝoj.

Laŭ mi, la ideo de "justeco" baziĝas sur estetikaj radikoj rilataj psikologie al la konceptoj pri simetrio kaj ekvilibro. Ni facilanime translokigas nian homcentran vidpunkton al la universo, esperante ke —en "universo farita por ni"— ekzistu ia ekvilibro, tamen ni ne emas facile kompreni ke "justeco" estas ia ekvilibro nur ĉi-loka, limigita al la homa socio. La universo ja povas havi simetriojn kaj ekvilibrojn, sed nur en la fizika senco, kaj ĝi ne povas trakti la homon kvazaŭ io speciala. Same kiel la universo ne estas homforma, ĝi ankaŭ ne estas hompensa.

Kreski: Kia problemo!

2011-04-02T13:23:00.005-05:00

Juraj vortoj kaj esprimoj

2011-03-29T13:13:00.009-05:00

La vortaro Juraj vortoj kaj esprimoj, far Tom Arbo Høeg, nun elŝutebla el la reto [123 paĝoj; PDF 46.2 MB]:

http://bit.ly/eieQXE

Novaĵo: Baldaŭ PIV en La Reto

2011-03-28T10:38:00.006-05:00

Jen bona mesaĝo en "Fejsbuko", hodiaŭ, 28an de marto de 2011, far Pietro Von Herts Júnior:

« La sumo estas kolektita!
Jen finfine ni atingis tion, al kio ni strebis. Lastatempe preskaŭ samtempe alvenis pluraj grandaj donacoj, dank' al kiuj ni sukcesis kolekti la planitan sumon. Dankon al ĉiuj kontribuintoj pro tio. Ni komencis jam laborojn pri la vortaro kaj de tempo al tempo ni informos pri la evoluo de niaj laboroj, unuavice ni provos teni kontaktojn kun la donacintoj.»
« Baldaŭ ĝi estos enretigita...»

ligilo: VORTARO.NET

La lasta ĉavezaĵo aŭ stultaĵo

2011-03-23T19:56:00.003-05:00

Laborego kompare al antaŭpensita laboreto

2011-03-21T16:34:00.005-05:00

Kion meti en nian cerbon ?

2011-03-20T17:02:00.004-05:00

Tro da teknologio

2011-03-08T10:00:00.008-05:00

Avertoj "flataj"

2011-03-01T15:23:00.010-05:00

Progreso en Artefarita Intelekto

2011-02-17T09:45:00.022-05:00

Mi ne povas preterlasi la okazon por rimarki ke la sistemo —komputilo kaj programaro— disvolvita dum la lastaj jaroj far la kompanio IBM, kaj nomita "Watson", honore al fondinto de la kompanio, prezentita televide en la konkurso "Jeopardy" inter la ĵuspasintaj lundo 14a kaj merkredo 16a, signalas rimarkindan progreson en Artefarita Intelekto, speciale en la fako de pritrakto kaj kompreno de natura lingvo, ĉi-kaze angla lingvo, por sistemoj de demandoj kaj respondoj kiuj estos tre utilaj.

Mi pensas ke tiuj el ni kiuj interesiĝas pri la AI kaj iom esploris ĝin, kaj konscias pri la malfacilaĵoj por ke maŝino/algoritmoj analizu kaj iom komprenu naturan lingvon, ni povas taksi ĉi tiun teknologian atingaĵon kiel historifara kaj kun potenciale granda estonteco. Nur necesas rememori ke la nune granda kompanio Google naskiĝis nur el indeksaj kaj serĉaj algoritmoj multe pli simplaj ol tiuj de Watson, sed pli efikaj ol la tiutempaj konkurantoj (Altavista, Lycos, Excite, Yahoo, ktp ....).

Douglas Lenat —esploristo konata en la mondeto de AI pro liaj programoj "AM" (Aŭtomata Matematikisto) kaj "Eurisko", kaj poste pro la projekto "Cyc"— trafe rimarkigas mankojn de Watson se ĝi baziĝas ekskluzive sur statistikaj teknikoj, sen iu scio-bazo de konitaĵoj (implicoj kaj kaŭzaj rilatoj) pri la mondo, kiu esprimeblus, ekzemple, per logikaj reguloj:
█ Artikolo anglalingva kie aperas komento far Lenat ►.
Tamen, mi opinias, ke ne estus tro malfacile aldoni tiajn konitaĵojn kiel reguloj al sistemo kiel Watson, des pli ĉar la disvolvanta teamo diras ke la sistemo havas plurajn algortimojn kiuj laboras paralele, do mi imagas ke la sistemarkitekturo ebligas la aldonon de pliaj procezoj, eĉ prioritataj foje, bazitaj sur reguloj (ne statistikaj).

Alia trafa komento, far la —ankaŭ konata— esploristo, profesoro kaj aŭtoro Marvin Minsky, estas ke por pli ĝuste taksi la atingaĵon, necesas ke la teamo disvolvanta Watson publikigu sciencan dokumenton raportantan kiamaniere ili faris tion. Nu, artikolo tia (eble ne tiel detala kiel Minsky deziras) jam estis piblikigita la pasintan jaron en la revuo AI Magazine:
█ Building Watson: An Overview of the DeepQA Project ► [PDF, 672 KB].

Ankaŭ estas interese koni la opiniojn de la homoj konkurintoj kontraŭ Watson, kiel tiu de la multfoja ĉampiono Ken Jennings:
█ My Puny Human Brain. ►

Forumo pri Scienco, Teknologio kaj Inovacio

2011-02-02T15:49:00.015-05:00

Hodiaŭ (20110102) matene mi ĉeestis, en 'mia' (kvankam mi jam ne studas nek laboras tie) universitato, forumon pri la agadplanoj en scienco, teknologio kaj inovacio (STI) en nia lando kaj regiono.
Bedaŭrinde ni havas akoraŭ tro malaltan investon —kiel procento el la Malneta Enlanda Produkto— en STI. Jen kelkaj bildoj kiujn mi kaptis:

S-ro Jaime Restrepo Cuartas, direktoro de Colciencias, Nacia Administra Centro pri STI, montris la novan tutnacia panoramon kaj planojn pri STI el vidpunkto de la centra registaro:↓

S-ro Juan Pablo Ortega Ipuz, parolis pri la planoj kaj agadoj en la urba skalo de Medeĝino, en la fako de "negocoj surbaze de scioj" (projekto nomita "Ruta N"):↓

En la sekvantaj du bildoj, de la tempo kiam la parolintoj respondis al demandoj el la publiko, aperas —el maldekstre dekstren: Teo Rendón Ochoa, kiu parolis pri la agado en STI en la departemento Antjokio, el vidpunkto de la regiona administracio; Jaime Restrepo Cuartas; la pastro Jorge Iván Ramírez Aguirre, akademia vicrektoro de la universitato UPB, kaj Juan Pablo Ortega Ipuz:↓

Matematika fiziko, laŭ Andrei Losev

2011-01-25T16:06:00.009-05:00

«Vi povas ŝati aŭ malŝati tion, sed dum la lastaj 40 jaroj la formo de tio kio estis nomita Teoria Fiziko ŝanĝis konsiderinde. Ĝi diversiĝis en stiloj. En la bona malnova tempo, teorifaro estis kiel navigado inter insuloj de eksperimentaj konstataĵoj. Kaj, se la vojaĝo ne estis apud la marbordo (kio estis ege rekomendinda pro sekurecaj motivoj) maristoj estis kontinue rigardantaj antaŭen, esperante vidi terenon -ju pli frue, des pli bone. Intelektaj vetludantoj provantaj transiri la maron estis plejparte seniluziigitaj, perditaj kaj forgesitaj; bonsortaj supervivintoj estis proklamitaj geniuloj, sed ... neniu rekomendus ĉi tiun vojon por siaj amikoj aŭ parencoj.
Hodiaŭ, iuj teoriaj fizikistoj (ni nomu ilin maristoj) trovis metodon por supervivi kaj navigi tra la malfermita maro da puraj teoriaj konstruoj. Anstataŭ la horizonton, ili rigardas la stelojn dirantajn al ili ĝuste kie ili estas. Tiuj maristoj konscias pri la fakto, ke la steloj neniam diros kie estos nova tereno, tamen povos diri ilian pozicion sur la terglobo. Tiamaniere tiuj maristoj -kune- estas farantaj mapon kiu fine faciligos navigadon en la maro kaj helpos eltrovi novan terenon.
Teoriistoj fariĝas maristoj nur ĉar ili tion ŝatas. Gejunuloj, delogitaj far kapitanoj formantaj skipojn por iri al nova Eldorado de Teorio pri Unuigita Kvantuma Kampo aŭ Kvantuma Gravito, baldaŭ konscios ke ili elspezos sian tutan vivon sur la maro. Tiuj, kiuj ne ŝatas navigadi dizertos el vojaĝo, sed por veraj potencialaj maristoj la maro fariĝas ilia pasio. Verŝajne ili rakontos la allogan kaj timigan veron al siaj studentoj -kaj la konvenaj homoj volonte aliĝos al iliaj vicoj. Ĉi tiujn maristojn oni nomas matematikaj fizikistoj; ili formas unu el la stiloj de moderna Teoria Fiziko.»

— Andrei Losev (Андрей Семенович Лосев), en Felix Berezin, ISBN 9789812705327, World Scientific Publishing, Singapuro, 2007; paĝoj 3-4.

Ies persona celo por la nova jaro

2011-01-22T13:49:00.008-05:00

Kelkajn semajnoj antaŭe —okaze de la ĉi-jara decido en Kolombio pri la plialtigo de la minimuma salajro laŭleĝa (4%, "eta" kiel ĉiujare)— mi faris tiun ĉi bildon en hispana lingvo kaj publikigis ĝin en Facebook. Nun, iomete malfrue, mi decidis publikigi ĝin en Esperanto.

La nova jaro !

2011-01-16T19:24:00.002-05:00

(farita per makesweet.com)

20-a datreveno de mia edziĝo

2010-12-29T13:03:00.004-05:00

Tiu bildo estis kaptita 20 jarojn antaŭe.
Hodiaŭ mia edzino kaj mi celebras la dudekjaran datrevenon de nia geedziĝo.

Kelkaj prognozoj pri ekonomia kresko

2010-12-21T22:15:00.006-05:00

Prenita el bbc.co.uk.

Zamenhofa tago por donaci esperantajn librojn

2010-12-15T12:24:00.006-05:00

Mi ĵus alvenis el la Publika Biblioteko "Piloto" de Medellín, al kiu mi donacis naŭ librojn pri Esperanto kaj pri Zamenhof, kelkaj el ili estas en la hispana lingvo kaj kelkaj en Esperanto. Inter ili: PIV 1987, poŝvortaro hispana-Esperanto, eta biografio de Zamenhof en la hispana, kaj biografio de Zamenhof en Esperanto far Marjorie Boulton.

Mi pensas ke tio estas bona ageto por celebri la naskiĝdatrevenon de L. L. Zamenhof. Krome, tio kreas spacon en mia biblioteko por enmeti la PIV-on 2005 kaj la PoMEG-on de Bertilo Wennergren, kiujn mi atingis dum la lastaj monatoj, libroj kiuj devis —ĝis hodiaŭ— "loĝi" en tirkesto.

Nun la diktatoro Hugo Chávez intencas cenzuri Interreton

2010-12-13T20:01:00.010-05:00

Anglalingve, el CNN:
Venezuelan lawmakers debate government control of Internet

Twitter HashTag: #SOSInternetVE

La afero "WikiLeaks" kaj la duobla moralnormo

2010-11-29T11:13:00.009-05:00

Duobla moralnormo de la socio, ĝenerale, estas rimarkebla per la socia "bonveno" al la neleĝa spionado kaj "piratado" faritaj de WikiLeaks, kompare kun la malakcepto kiun tiuj praktikoj vekas en la sama socio kiam ili estas faritaj de aliaj.

Ŝajne, la memnomitaj "sociaj komunikantoj" havas ĉian permeson por spionadi privatajn komunikojn kaj por pirate kopii kaj publikigi privatajn informojn.

Estas postulinde juĝi ĉiujn spionojn kaj piratojn laŭ unu sama moralnormo. Kiel oni diras populare en Kolombio, mia lando, rilate tiajn okazaĵojn:

"Aŭ ĉiuj sur la lito, aŭ ĉiuj sur la planko."

Do: Aŭ laŭdi ĉiujn "piratojn" aŭ malaprobi ilin ĉiujn.

Kompleta horloĝo

2010-11-27T21:54:00.007-05:00

Helpiloj por libro-skanado

2010-11-18T16:23:00.010-05:00

Mi kutime elŝutas librojn el La Reto, kaj en unu el tiuj libroj mi trovis sigelon pri komputila programo "Scan Kromsator"; do, puŝita far kuriozemo, mi serĉis pri tiu ĉi en La Reto, kaj trovis ke temas pri programo por plibonigi la skanaĵojn el libroj, kaj ke ekzistas verŝajne simila programo "Scan Tailor".

Pro tio, ke mi ankaŭ ŝatas skani librojn, mi legis pri ĉi-lasta programo (ligilo ► "Scan Tailor"), kaj elŝutis kaj ekuzis ĝin.

Ĝi estas bona programo: Mi preferas ke la skanitaj libroj prezentiĝu po unu paĝo en la ekrano (ne samtempe maldekstra kaj dekstra paĝoj), kaj tia skanado estas pli tempopostula. Oni devas ankaŭ zorgi ke la tekstaj linioj ne estu klinitaj sed horizontalaj, kaj klopodi atingi ĉi tion ankaŭ postulas pli da tempo. Nu, la programo "Scan Tailor" permesas pli facilan kaj rapidan skanadon, ĉar, post la skanado, ĝi faras aŭtomate (kaj -se necese- oni povas korektigi tion mane) la disigon de la maldekstraj kaj dekstraj paĝoj el bildoj de malfermite skanita libro. Ankaŭ ĝi horizontaligas aŭtomate la tekstajn liniojn (kaj -se necese- oni povas korektigi tion). Ankaŭ la programo trovas aŭtomate la enhavon en ĉiu paĝo, sed oni povas -se necese- korektigi ĉi tion ankaŭ. Ĉi-lasta ebleco permesis al mi forigi (purigi) el la "enhavo" notojn, kiujn iu leginto manskribis en la marĝenoj de kelkaj paĝoj.

Hieraŭ vespere kaj nokte mi ekprovis la programon. Nun mi ankaŭ volas ekkoni kaj provi la programon "Scan Kromsator". Eble mi raportos pri tio.

Pri la riĉeco

2010-11-11T13:53:00.005-05:00

Kaj nun mi ankaŭ en Flikr

2010-11-04T17:56:00.008-05:00

Kvankam mi havas alian blogon por fotoj [Fotitaj Vidaĵoj], kaj kvankam, mi ŝatante fotadon, bedaŭrinde ne estas nun tre aktiva pri tio, mi deziris ekprovi la servon de Flikr, kaj do, ekde hodiaŭ mi havas retejon tie:

hwww.flickr.com/photos/luisguillermorestreporivas ►

Nunaj balotelektoj en Usono

2010-11-02T22:20:00.003-05:00

Vidante la rezultojn de la nunaj meztempaj balotelektoj en Usono, mi ne povis ne rememori mian blogafiŝon de 2009.01.19:

Ju pli granda espero ... ►

Preskaŭa laboremulo

2010-10-30T15:26:00.004-05:00

Ĉe la kuracisto

2010-10-28T19:17:00.004-05:00

Kelkaj fotoj kaj videaĵoj pri la hieraŭa evento

2010-10-16T14:49:00.026-05:00

Kiel anoncite en mia antaŭa blogafiŝo, hieraŭ mi partoprenis kiel juĝanto en la konkurso de robotetoj.
Jen kelkaj fotoj kaj du etaj videaĵoj kiujn mi kaptis pri la evento:

Sur la tablo, vico de kelkaj el la robotetoj partoprenontaj en unu el la labirintoj.

Antaŭ sia partopreno, konkursonto provas sian maŝineton en unu el la labirintoj.

Pretigoj antaŭ la partopreno.

La robotetoj partoprenintaj en la konkuro nomita Mikro-Sumo estis ja etaj!

Konkursinta junulino ricevas atestilon pri partopreno.

Konkursintoj ricevas atestilojn pri partopreno kaj premiojn.

Inĝeniero Ivan Darío Mora Orozco, nuna direktoro kaj "animo" de la evento, dum la premiada ceremonio.

Batalo de Mikro-Sumo

Se la videaĵo ne aperas, uzu la ligilon:
http://www.youtube.com/watch?v=bWC2lt9IKFo

Roboto en konkurso Labirinto por komencantoj

Se la videaĵo ne aperas, uzu la ligilon:
http://www.youtube.com/watch?v=iLQu_shli8E

Novan fojon juĝanto pri robotetoj

2010-10-13T11:05:00.003-05:00

Ankaŭ ĉi-jare oni invitis min por esti unu el la juĝantoj en la "Robotika Olimpiko" organizita far grupo de la universitato UPB en mia urbo. Mia juĝa tasko estos la vendredon 15-an de oktobro, matene.

Jen ligiloj al miaj samtemaj blogafiŝoj de antaŭaj jaroj:

2004: [1] - [2] - [3] - [4]
2005: [1] - [2] - [3]
2006: [1] - [2]
2007: [1] - [2]
2008: [1]
2009: [1] - [2]

33 ministoj baldaŭ revenos al la tersurfaco en Ĉilio

2010-10-12T18:05:00.011-05:00

Baldaŭ komencos la suprenirigo de la 33 ministoj de Ĉilio per kajuto kiu funkcios kiel lifto. La tiucela ŝakto kaj ĉio cetera estas preta por la tasko.
Kiam oni aŭdas pri la mezuro de la profundeco kie troviĝas tiuj ministoj, oni pensas/diras "tro profunde", tamen ne estas facile taksi ĝian signifon se oni ne komparas tion kun alia pli-malpmpli konita aŭ pli facile imagebla referenco. Do, jen:
La lifto devas levi ĉiun ministon kvazaŭ elde la tersurfaco al la supro de konstruaĵo kiu havus pli ol 200 etaĝoj de apartamentoj. Nu, la alteco de "etaĝo" ne estas fiksita absolute, do eble estas pli bone diri: Proksimume la unua turo detruita en Novjorko en 2001 plus —sur ĝi— duono de la alia turo.
Atendu kaj esperu ni ke ĉio estu sukcesa.

Malfacila dialogo

2010-10-05T15:15:00.004-05:00

Paŝeto al tradukado de poezio far komputilo

2010-10-03T12:40:00.011-05:00

Esploristoj Dmitriy Genzel, Jakob Uszkoreit kaj Franz Ochde de Google Research raportis laboron en la direkto al la malfacilega tasko de tradukado de poezio fare de komputilo.

Tia tradukado, same kiel la kreado de humuraĵoj far komputiloj estas interesaj taskoj el vidpunkto de Artefarita Intelekto, malfacilaj taskoj en kiuj ankoraŭ mankas multege da laboro.

Raporto anglalingva pri la esploro de la menciita triopo de Google estas en:

► "Poetic" Statistical Machine Translation: Rhyme and Meter.

Legindaĵo, en la germana aŭ la angla

2010-09-30T19:15:00.013-05:00

Per Eurozine, mi ekkonis interesan artikolon far Kathrin Passig pri oftaĵoj en la kritikoj al teknologio, pli specife al novaj teknikaĵoj. Kvankam ĝi ne estas en Esperanto, mi rekomendas legi ĝin, en la germana aŭ la angla:

La artikolo aperis originale en la germana publikaĵo Merkur, jaro 2009, paĝoj 1144-1150. Nun ĝi estas havebla jene per Eurozine:

Germane: Standardsituationen der Technologiekritik

Angle: Commonplaces of technology critique

Vorto-nubo de "Ŝakon al la teroro"

2010-09-29T17:39:00.006-05:00

Jen la vorto-nubo laŭ ofteco de vortoj en la libro "Ŝakon al la teroro":

Mi faris ĝin per la retejo WORDLE

Tamen, jen alia vorto-nubo, kiun mi atingis post forigi oftajn komunajn vortojn kiuj ne estas karakterizaj de iu ajn specifa teksto. Tiel oni atingas nubon pli karakterizan de la verko "Ŝakon al la teroro":

La plej grava frapo kontraŭ la FARK

2010-09-23T10:12:00.029-05:00

Inter hieraŭ kaj la hodiaŭa frumateno, per bombado farita de la kolombia Aera Forto, kaj post plurmonata laboro de informiĝado kaj spurado, estis senvivigita la milita ĉefo de la terorisma, murda, kaj narkotaĵkomerca grupo FARK, konita plej ofte per la nomoj "Mono Jojoy" (prononcita: "mOno ĥoĥOj") kaj "Jorge Briceño" (pron.: "ĥOrĥe brisEnjo"), kaj kies vera nomo estis Víctor Julio Suárez Rojas.

Facile oni povas konsideri tiun frapon kontraŭ la FARK kiel la plej grava, eĉ pli grava ol la senvivigo de la alinomita Raúl Reyes. La ĉefa diferenco estas ke Reyes okupiĝis pli pri la rilatoj de la terorisma grupo kaj pri aliaj, ankaŭ gravegaj administraj aferoj; li estis ia "politika cerbo" de la FARK, dum Jojoy okupiĝis pri la militaj aferoj, atencoj kaj aliaj teroragoj, kun sang-avida malhumaneco kaj malrespekto pri la homaj rajtoj: ostaĝigoj, utiligado de gasbotelegoj kiel bomboj, kruela reteno de ostaĝoj per katenoj en kaĝoj ĉirkaŭitaj per pikdratoj, en malhumanaj kondiĉoj de kunamasigo, k. s.

Krom Jojoy, kompreneble, pliaj gerilanoj falis en la bombado, eble aliaj gravuloj ankoraŭ ne identigitaj.
La operaco, nomita far la Armitaj Fortoj "Operaco Sodomo", estis "kunfarita operaco", kio signifas ke en ĝi agis membroj el diversaj fortoj: Nacia Polico, Mararmea Infanterio, Aera Forto, ktp.

La kolombiaj Militfortoj poste rivelis ke ili sukcesis enfiltriĝi en la gerilon kaj venigi al la celitulo botojn kun GPS-bazita signalsendilo, kio ebligis la utiligadon de "inteligentaj" bomboj trafe lanĉitaj elde aviadiloj Super Tucano. Tio ankaŭ estis ebla ĉar Jojoy suferis pro diabeto kaj liaj piedoj bezonis novajn botojn.
Post la bombado al lia bunkro, la soldatoj, alportitaj helikoptere, trovis 16 proteblajn komputilojn kaj 95 USB-poŝmemorilojn kaj 12 diskaparatojn, kio estos grandega kaj utila informofonto por postaj operacoj de la Armitaj Fortoj kontraŭ tiu krima grupo.

Kiel diris pri tio la prezidento Juan Manuel Santos, kiu nun troviĝas en Novjorko okaze de la 65a Ĝenerala Asembleo de Unuiĝintaj Nacioj:
— La simbolo de la teroro en Kolombio estis faligita.

Alia grava frapo kiu aldoniĝas al tiuj pritraktitaj en la libro de la nuna prezidento, Ŝakon al la teroro.

Jen videaĵo, rigarde el bombanta aviadilo:

Jen alia videaĵo (hispanlingva) pri la armiloj kaj aliaj rafinitaj teknikaĵoj utiligitaj:

Artefarita Intelekto

2010-09-20T11:47:00.006-05:00

Farita per www.makebeliefscomix.com

La veterprognozoj

2010-09-18T09:40:00.002-05:00

La plezuro estas mia

2010-09-15T19:25:00.003-05:00

Ŝakon al la teroro, la libro

2010-09-11T16:38:00.012-05:00

Esperantisto veninta el Germanio vizitas nin

2010-09-05T10:03:00.009-05:00

En la foto: Rodrigo Ramírez → Álvaro Cortés → Luis Felipe Saldarriaga

Dum ĉi tiuj tagoj vizitas Kolombion S-ro Álvaro Cortés Franco. Li naskiĝis en Kolombio, tamen loĝas en Hamburgo (Germanio) jam dum 25 jaroj.
Hieraŭ, mi kaj aliaj du lokaj esperantistoj havis la plezuron renkontiĝi kun li.

La lundon 6-an de septembro en mia hejmo

Preta la tradukaĵo

2010-09-03T19:13:00.007-05:00

Feliĉe, post sep monatoj da laboro (kvankam ne kun plentempa dediciĝo), la libro "Ŝakon al la teroro", mia esperanta versio de "Jaque al terror" far Juan Manuel Santos, JAM ESTAS TUTE PRETA en formo PDF (13.7 MB).
Mi ĵus skribis al la Eldonejo "Planeta" de Kolombio, por certiĝi ĉu ĝi rajtigas min pri la tradukado kaj permesas min publikigi la libron libere/senpage en Interreto. Se la respondo estus nea, mi devus —kun bedaŭro— forigi la tradukaĵon el la reto
http://luisguillermo.com/shakon.

Nuntempigo de 2010.09.04.10:53: Krom la menciita mesaĝo al la Eldonejo, mi ĵus sendis mesaĝon al la kolombia Prezidento Juan Manuel Santos, por ke li, kiel verkisto de la libro, aprobu la publikan disponigon de la esperantlingva libro en la reto. Nun mi atendas respondojn de la Eldonejo kaj de la Prezidento.

Pri la libro-tradukado kiun mi nun faras ++

2010-08-26T13:00:00.005-05:00

"Eĉ guto malgranda,
konstante frapante,
traboras la monton granitan"

Mi jam preskaŭ finas la tradukadon de la libro.
La dumprogresa, ĉiutage kreskanta, tradukaĵo [dosiero PDF, 13.6 MB] estas elŝutebla el la jena retadreso:
http://luisguillermo.com/shakon
Nuntempigo: (2010.08.26) ĝi estas proksimume 97% de la libro.

Juan Manuel Santos ekoficas kiel prezidento

2010-08-07T18:51:00.004-05:00

Hodiaŭ, 7-a de aŭgusto de 2010, S-ro Juan Manuel Santos Calderón estis enoficigita kiel la 59-a prezidento de Kolombio, por 4-jara regado.
La viroj kaj virinoj kiujn li nomumis kiel ministroj kaj ceteraj funkciuloj estas bone taksataj en la opinio de la plejmulto el la tiutemaj analizistoj.
Lia unua parolado tuj post esti enpostenigita estis bona, plurtema kaj optimismiga pri la estonteco de nia lando, kvankam -kaj kompreneble- iom simila al tiu kiun li eldiris la nokton de la 20-a de junio, tuj post kiam li gajnis la balotelekton.

Tradukilo GramTrans

2010-08-01T12:38:00.014-05:00

Mi foje utiligas Traduku.net (pri kio mi iam blogis) por helpi min en tradukado Angla → Esperanto (kvankam la tradukilo ebligas tradukojn en/el alia linvoj el/en Esperanto).
Nu, dum la lastaj tagoj mi trovis la tradukilon GramTrans kiu ankaŭ jam inkluzivas tradukeblojn:
Angla → Esperanto.
Dana → Esperanto
Norvega → Esperanto
Portugala → Esperanto.
Bona afero, havi plian ilon por Esperanto.

Cetere, alia neforgesinda tradukilo estas Apertium kiu ebligas tradukadojn:
Esperanto → Angla
Angla → Esperanto
Kataluna → Esperanto
Hispana → Esperanto.

Eteta humuraĵo

2010-07-29T12:56:00.006-05:00

Apogo de Hugo Chávez al krimo kaj narkotaĵkomerco

2010-07-22T19:24:00.009-05:00

Hodiaŭ en la Organizaĵo de Amerikaj Ŝtatoj, fare de Kolombio, estis publike senvualigita per abunda dokumentaro la akcepton kaj gastigadon kiun faras en Venezuelo la registaro de Hugo Chávez Frías, siaplaĉe, por ĉefoj, trejnantoj kaj aliaj anoj de la terorisma kaj narkotaĵkomerca grupo fark.
La registaro de Venezuelo ne povis respondi konkrete al la Kolombia plendo, sia reprezentanto Roy Chaderton nur babilis blah blah pri historio kaj eĉ literaturo, k.t.p. sed nenion li kapablis diri pri la domoj kaj bienoj kie sia registaro gastas la teroristojn. Kaj tiu registaro ne permesis ke, kiel Kolombio petis, komisiitoj plurlandaj vizitu tiujn lokojn.
Nu, eĉ pli bedaŭrinde: Anstataŭ klare respondi PRI LA KONKRETA TEMO, kaj anstataŭ tranĉi siajn rilatojn kun la teroristoj, la venezuela registaro, male, konservas siajn ligojn kun tiuj abomenindaj krimuloj kaj preferas tranĉi la rilatojn kun la kolombia registaro !

Ducentjariĝo de la sendependiĝo de Kolombio

2010-07-20T12:32:00.002-05:00

Hodiaŭ estas la oficiala tago kiam oni festas la 200-jaran datrevenon de la kolombia sendependiĝo disde Hispanio. Tiu ĉi dato estas kelkgrade simbola, ĉar vere la sendpendiĝo disde la hispana regado estis longa kampanjo kiu komenciĝis per movadoj kaj deklaroj en diversaj lokoj de la lando antaŭ la tumulto de la 20-a de julio de 1810 en Bogoto, kaj kiu daŭris per bataloj ĝis 1819, kiam okazis la definitiva venko en la Batalo de Bojakao
Hodiaŭ oni celebras en la tuta Kolombio per prelegoj, paradoj, koncertoj, televidprogramoj, k.t.p.

Vortkreaj procezoj de Esperanto (C. O. Kiselman)

2010-06-27T10:55:00.018-05:00

Ekde jaroj antaŭe mi aliĝis al Atentiga Servo ("Alert Service" aŭ "E-Print Network Alerts") de Deep Web Technologies, kiu atentigas min kiam ĝi trovas en la reto dokumentojn kiuj rilatas al vorto(j) kiu(j)n mi registris. Unue mi registris vortojn pri fiziko, sed lastatempe mi uzis nur la vorton "Esperanto". Bedaŭrinde kaj strange plejofte en la raportitaj dokumentoj mi ne trovas rilaton al Esperanto; mi ne scias kial tio okazas. Tamen, foje venas interesa atentigo fakte pri dokumento pri nia kara lingvo.

Nun venis atentigo pri la artikolo Vortkreaj procezoj de Esperanto verkita far la profesoro C. O. Kiselman, kaj publikigita en Scienca Revuo (N-ro 42-a, 1991).
Eble la artikolo interesas vin, jen la konkludoj:

Por tiuj kiuj alkutimiĝis al matematikaj konceptoj la priskribo de vortkreaj procezoj per transformoj de vortoj estas tre oportuna. Tiel estas unuavice pri la derivo per finaĵo kaj la derivo per sufikso. Nur la derivo per vera sufikso estas en kelkaj kazoj priskribebla per simpla apudmeto de morfemoj. Veraj afiksoj povas do funkcii je radika nivelo, sed la derivo per sufiksoido nur je vorta nivelo.
Trakti la derivon per sufiksoj kiel kunmeton donas nekontentigajn rezultojn, same el teoria kiel el didaktika vidpunkto. La transformoj senpene videbligas la t. n. vortefikojn. Tiam klaras ke la derivo per sufiksoj ne obeas la vorte fikajn regulojn de PAG kiujn obeas la kunmeto.
La priskribo de la vortfarado en Esperanto uzante gramatikajn karakterojn de la radikoj kaj la priskribo uzante la koncepton de primitivaj vortoj egalvaloras en simplaj kazoj kaj donas tie identajn rezultojn. Ekzistas tamen didaktikaj kaj praktikaj kaŭzoj preferi unu aŭ la alian depende de la problemo traktota.

Jen la ligilo al la artikolo (PDF):
Vortkreaj procezoj de Esperanto

La estonta kolombia prezidento, politike

2010-06-21T17:45:00.043-05:00

La venontan 7-an de aŭgusto, Juan Manuel Santos ekoficos kiel nova prezidento de Kolombio. La ĉi-suba artikolo, kiu pritraktas lin, precipe el la vidpunkto de lia politika sinteno, estas plejparte tradukita kaj iom mallongigita versio el artikolo publikigita en la kolombia revuo Semana, plus iomete da informo prenita el aliaj fontoj.

La strategio de la kampanjo de Juan Manuel Santos por la dua voĉdonado, post lia grandega venko en la unua, obeis laŭlitere la rekomendojn de la "lernolibro" pri voĉdonado por ĉi tiuj okazoj: Post la unua voĉdonado kiam oni elektas "per la koro", en la fina rondo oni elektas "per la cerbo". La kandidato lanĉas kunvokantan mesaĝon cele allogi tiujn voĉdonintojn kiuj elektis aliajn kandidatojn jam eliminitajn. La unua voĉdonado dividas, la dua ebligas konverĝon.

Tion komprenas Santos, kaj tial li kunvokis al "nacia unueco" kiel spino de sia parolado tuj post sia triumfo en la unua voĉdonado. La aliĝoj al li inter la unua kaj la dua voĉdonadoj estis multaj. Juan Manuel Santos estas antaŭ ĉio pragmata. Li scipovas repacigi kiam decas repacigi, sed ankaŭ scipovas batali kiam li juĝas ke decas batali.

Malkiel la politikaj idealistoj, li ne faras paroladojn pastrecajn, sed serĉas praktikajn solvojn. Por li, Politiko estas la arto de la eblaĵo. Kaj por taksi tion kio eblas, li estas mastro. Pli ol defendanto de doktrinprincipoj, li estas konstruanto de metodoj por atingi rezultojn. La sekvantojn de la realpolitik, kiel Santos, oni aŭ kritikas aŭ laŭdas pro ilia kapablo atingi celojn sen troa konsidero pri la kostoj. Kelkaj atakoj far la alia kandidato, Mockus, kontraŭ Santos celis tian trajton, trajto kiun lia sekvantaro konsideras pli virton ol misfaro. Dum ĉi tiu kampanjo la kontraŭulo de Santos misprezentis kiel etika difekto lian lertaĵon de politika intertraktanto.

Pragmataj politikistoj ne estas alte taksataj pro kohereco sed pro la kapablo adaptiĝi al cirkonstancoj. Tial la politika kariero de Juan Manuel Santos ne estas ekzemplo de ideologia kohereco. En la pasinteco li ŝanĝis sian sintenon kiam, laŭ sia opinio, la cirkonstancoj tion konsilis. Ekzemple: kiam en 1997 la lando estis konvinkita ke paco dependis de politika intertraktado kun la FARK, li kunmetis iniciaton por meti finon al la konflikto, iniciato fine malsukcesa. Tamen en la lastpasintaj jaroj, jam kiel Ministro pri Defendado, li iĝis simbolo de malcedema politiko kontraŭ la FARK kaj kontraŭ Hugo Chávez.

Estas karakterize de pragmataj politikistoj fari riskajn moviĝojn. Dum sia kampanjo, Juan Manuel Santos diris ke "nur idiotoj ne reĝustiĝas", kaj al siaj kunlaborantoj li diras ke "nur la riveroj ne povas reveni". Fidela al sia liberal-partia origino, li okupiĝis serioze pri la plifirmigo de tiu komunumo ĉe la finiĝo de la 1990-aj jaroj; li ne apogis la unuan porprezidentan kandidatecon de Álvaro Uribe en 2002, ĉar ĝi naskiĝis ekster la liberala oficialeco. Tamen, kvar jarojn poste li eniris en la uribeismo per la Partio de la U (Socia Partio de Nacia Unueco), nova forto kiun Santos baldaŭ kunordigis por ricevi tiujn liberalulojn kiuj apogis la reelekton de Uribe. Li poste eniris la Kabineton kiel Ministro pri Defendado. Poste, kiam la jura instanco malpermesis trian periodon por Uribe, Santos kandidatiĝis kiel naciprezidonto daŭrigonta la prestiĝajn sukcesojn de la nuna registaro.

Ideologie, Santos inkluzivis ideojn de internaciaj gvidantoj: li iniciatis la fondaĵon "Bona Ŝtatregado" kun ideoj de Bill Clinton kaj Al Gore. El Tony Blair li inkluzivas la koncepton de "Tria Vojo" kiu provas solvi la dilemon inter ŝtato (multfoje neefika) kaj merkato (foje senbrida kapitalismo), kun praktika emfazo pri kiamaniere atingi rezultojn favorajn por ordinaraj civitanoj.

La svingiĝadoj de Santos estas aŭdacaj. Kiam li serĉis la pacon perdialoge, li interparolis kun gravaj gerilanoj kaj sukcesis akiri subtenon el Felipe González kaj Gabriel García Márquez. Kiam li agis kontraŭ la FARK kiel Ministro, oni bombis la kapulon alinomitan Raúl Reyes, kaj faris la Operacon Ŝakon.

Li estis kadeto en la Ŝipa Lernejo de Kartageno (Kolombio), studis Ekonomikon kaj Entreprenan Administradon, kaj faris postdiplomitajn studojn en la Londona Altlernejo de Ekonomiko, la Universitato Harvard, kaj la Altlernejo Fletcher de Leĝoj kaj Diplomatio. Li estis ĉefo de la kolombia delegitaro en la Internacia Kafa Organizaĵo, en Londono. Li estis skribisto kaj subdirektoro de la ĵurnalo El Tiempo. Li estis tri fojojn Ministro kun gravaj taskoj: pri Ekstera Komerco dum la, tiame ĵuskomencita, komerca malfermo sub la regado de César Gaviria; pri Trezoro kaj Financoj dum internaciaj malfacilaĵoj sub la regado de Andrés Pastrana, kaj pri Nacia Defendado sub la regado de Álvaro Uribe, kie li responsis sukcese gvidante la politikon de Demokratia Sekureco.

En la konkuro kontraŭ Mockus, Santos havis siaflanke ĉiujn tradiciajn faktorojn de povo: La apogo far la plimulton de la parlamentanoj de ĉiuj partioj, escepte de tiuj malmultaj de la Verda Partio kaj de la Alternativa Demokratia Partio. Li inspiras konfidon ĉe la entreprenistoj, li komprenas la Armitajn Fortojn, li scias pri la amaskomunikiloj.

Santos ne estas malamema homo, kaj la esprimoj en siaj triumfaj paroladoj de la 30-a de majo kaj de la 20-a de junio pri "nerekono pri malamikoj aŭ en aŭ ekster Kolombio", estas vera en la senco ke li volontas ripari iun interrilaton kiu necesas por la serĉo de iu celo.

La pragmatismo de Santos estas eble lia plej granda diferenco kun ilia lasta majstro, Álvaro Uribe. La eksiĝonta prezidento estas viro de fortikaj konvinkiĝoj el kiuj li ne devias kaj pretas batali por defendi ilin. Tial li koliziis ekzemple kun la juĝistaro. Alia diferenco kun Uribe estas tio, ke Uribe ŝatas okupiĝi pri detaloj kiujn la ministroj devas estri. Santos elektas altnivelajn komisiitojn laŭ iliaj kapabloj kaj lasas ilin pli liberaj.

La alveno de Santos al la prezidenteco komenciĝos kun optimumaj kondiĉoj el la vidpunkto de povo: elekto per multnombra voĉdonado, larĝa plimulto en la Kongreso, kaj malforta kontraŭstaro. Li havas tiajn asojn kiajn dezirus aŭdaca ludanto aŭ granda administranto. Kaj Santos estas ambaŭ samtempe.

Rezultoj de la prezidenta balotelekto de 2010 en Kolombio

2010-06-20T11:06:00.007-05:00

Operaco Kameleono

2010-06-16T16:28:00.008-05:00

[Se vi ne vidas la videaĵon, eble tio kaŭzitas ĉar vi ne rigardas la originalan blogon sed pere de alia servo. Do, klaku ĉi tie.]

La 13-an de Junio, per la Operaco Kameleono, la kolombiaj Militfortoj, per siaj Specialaj Fortoj, kun partopreno de pli ol 300 agentoj, sukcesis elliberigi meze de malfacila ĝangala kaj montara tereno, el la terorisma grupo FARK, kvar policanojn ostaĝojn: Unue tri: la generalon Luis Herlindio Mendieta, la kolonelon Enrique Murillo kaj la serĝenton Arbey Delgado, ostaĝigitaj ekde 1998; poste estis serĉita kaj trovita la kolonelo William Donato, kiu fuĝis el la tendaro dum la operaco.

La Specialaj Fortoj devis surteriĝi sufiĉe malproksime por ke la ostaĝigantaj krimuloj de FARK ne estus avertitaj far la helikoperaj bruoj, kaj rampi ĝis proksime de la tendaro. Poste, per fortega artilerio atakis por timigi la ostaĝigantojn kiuj forkuris malkuraĝe lasante la ostaĝojn kaj eĉ armilojn. Alvenis helikoptero por eltiri la elliberigitojn.
Rimarku la katenojn per kiuj la krimuloj de FARK tenas sijan ostaĝojn en abomenindaj malhumanaj kondiĉoj dum jaroj kaj jaroj.

Rezultoj de la balotado de la 30-a de majo

2010-05-30T18:03:00.017-05:00

Ne estas ankoraŭ la 100%, sed jam la ŝanĝetoj estos etetaj.

La venontan 20-an de junio okazos la fina porprezidenta balotelekto en Kolombio, tiam nur inter la kandidatoj Santos kaj Mockus.
Se mi konsideras ke:

Santos estas ideologia sekvanto de la nuna prezidento Uribe.
Ekzistas iom da kohereco en la politikaj sintenoj de tiuj kiuj voĉdonis la 30-an de majo por la ceteraj kandidatoj.

Mi esperatendas ke:

Aliĝos al Santos: la plimulto el tiuj kiuj voĉdonis por Vargas kaj Sanín (de partioj kiuj akompanis la prezidenton Uribe) kaj parto el tiuj kiuj voĉdonis por Pardo (kvankam lia partio estis en opozicio al Uribe).
Aliĝos al Mockus la plimulto el tiuj kiuj voĉdonis por Petro (de partio kiu radikale kontraŭas prezidenton Uribe). Tio ĉi povus okazi por kontraŭi la forton de la kandidato Santos, kvankam inter Mockus kaj Petro (same kiel inter iliaj respektivaj partioj) ekzistas granda politika malsameco.

Tamen: la 30-an de majo nur voĉdonis 49% el la homoj voĉdonrajtaj; restas la demandoj ĉu la 20-an de junio voĉdonos pli? ĉu malpli?. Pli aŭ malpli por kiu el la du kandidatoj?

Mi voĉdonis frue

2010-05-30T13:09:00.004-05:00

Je la 8-a horo matene komenciĝis en la lando la unua rondo de porprezidenta balotado. Mi voĉdonis, kune kun mia fratino, je la 9-a horo, ambaŭ por Juan Manuel Santos.

Enketo (2010.05.22) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-05-22T19:49:00.007-05:00

Hodiaŭ (2010.05.22) je la 7-a horo nokte publikiĝis la lasta enketo farita de Ipsos -Napoleón Franco, dum hieraŭ kaj antaŭhieraŭ. Jen la ĉefaj rezultoj por la balotado de la venonta dimanĉo 30-a de majo, laŭ respondoj de la demanditoj:

Cetere, laŭ la respondoj al eventuala dua balotado farota la dimanĉon 20-an de junio inter Santos kaj Mockus, Mockus atingus 45% kaj Santos atingus 40%.

La ĉi-foja porprezidenta kampanjo estas, en la historio de la lando, eble la plej mallonga (ĉar multaj atendis ĝis la leĝa decido kiu neis la eblecon de tria periodo por la prezidento Uribe), kaj ŝajne estas kampanjo tre influita far la amaskomunukiloj, far la "emocia" pli ol "racia" reago de la popolo, kaj precipe far la oftaj enketoj. La enketoj efikas sur la plimulton de la popolanoj, instigante ilin ne "perdi" la voĉdonon en la kandidatoj kun malpli da probableco prezidentiĝi. Pluraj analizistoj atendas ke ekde nun ĝis la 30-a de majo, tiuj kandidatoj pli malaltaj en la enketoj kreskos, ĉar ekzistos pluaj debatoj —kaj tiuj kandidatoj havas ankaŭ bonajn proponojn kaj programojn kiujn la popolo konos pli— kaj jam ne okazos pluaj enketoj kiuj povus influi la voĉdonontojn malfavore al ili.

Pli pri la evoluo de la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4], [5], [6], [7], [8], [9] kaj [10].

Enketo (2010.05.20) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-05-21T12:26:00.004-05:00

Hieraŭ nokte publikiĝis la rezultoj de nova enketo farita de la "Centro Nacional de Consultoría" (ankaŭ ĉi-foje kun 3000 demanditoj, kiel la pasintsemajna de CNC), komisiita far la amaskomunikilo CM& (www.cmi.com.co). Jen la ĉefaj rezultoj por la balotado de la venonta dimanĉo 30-a de majo:

Cetere, laŭ la respondoj al eventuala dua balotado farota la dimanĉon 20-an de junio (necesa se la plej voĉdonita atingas malpli ol 50% + unu baloton) inter Santos kaj Mockus, Juan Manuel Santos atingus 47% kaj Mockus atingus 46%.
Laŭ reguloj de la aŭtoritatoj pri la temo, jam la venonta semajno, ne estas permesite en la lando diskonigi plu rezultojn de enketoj.

Pli pri la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4], [5], [6], [7], [8] kaj [9].

Lasero, 50-jara !

2010-05-15T11:37:00.009-05:00

Dum tiuj ĉi tagoj fizikistoj rimarikigas la 50-jariĝon de la Lasero, kies unua funkcianta ekzemplo estis konstruita far Theodore H. Maiman, kaj ekfunkciigita la 16-an de majo de 1960.

Nia amiko fizikisto Behrouz Soroushian (konata per la bona blogo Beĉjo) rimarkigis en mesaĝo de la forumo per-esperanto-bazascienco, pri irana sciencisto, Ali Javan, kiu ankaŭ en 1960 konstruis la unuan laseron kiu uzis gasojn kiel stimulita fonto (tiu de Maiman uzis solidon).

Jen kelkaj priaj ligiloj (al anglalingva enhavo):

Raporteto de la 6-a de aŭgusto, 1960, en la revuo Nature:
www.nature.com/nature/journal/v187/n4736/pdf/187493a0.pdf

Speciala numero de la revuo physicsworld:
http://www.laserfest.org/news/pw0510.pdf

Pli specife pri la 50-jariĝo:
www.50-years-laser.com/50-years.html
www.laserfest.org

Enketo (2010.05.13) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-05-14T16:05:00.004-05:00

Hieraŭ publikiĝis la rezultoj de nova enketo farita de la "Centro Nacional de Consultoría", komisiita far la amaskomunikilo CM& (www.cmi.com.co). Jen la ĉefaj rezultoj:

Cetere, laŭ la respondoj al eventuala dua balotado (necesa se la plej voĉdonita atingas malpli ol 50% + unu baloton) inter Santos kaj Mockus, nun ili ambaŭ atingus 47%.

Verŝajne la gajnonto gajnos per malmulta elcentaĵo, kaj tial mi antaŭvidas problemojn: protestojn de la partianoj de la venkoto. Dezirinde estus se inter la gajnonto kaj la dua estu granda elcentaĵa diferenco.

Pli pri la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4], [5], [6], [7] kaj [8].

Interese blogi pri opiniiga temo

2010-05-14T11:38:00.006-05:00

Estas interese havi blogafiŝon kiu ne pasas sen ploro nek gloro, sed male, elvokas favorajn, kontraŭajn kaj nuancitajn sintenojn kaj reagojn el la legantaro, ĉar ĝi tuŝas temon kiu, juĝite laŭ la reagoj, estas debatinda.

Dankon al tiuj kiuj komentis miajn du ĵusantaŭajn blogafiŝojn, ne nur tie ĉi, sed ankaŭ en aliaj blogoj aŭ forumoj.

Protekti kopirajton aŭ pliatingebligi Esperanton

2010-05-12T17:55:00.013-05:00

Inter la komentoj, ĝenerale dankaj, kiujn mia antaŭa blogafiŝo ricevis, mi trovis ankaŭ jenan, maldankan:

« Estimata,
PIV estas kopirajtita verko eldonita de SAT. Ni jam skribis al la retprovizanto por peti forigon de ĉi tiu teksto, kaj prenos pliajn paŝojn por tion atingi se necese.
Nun mi afable petas vin forigi tiun ĉi instigon al kopiado de protektita verko.
Antaŭdankas,
Vinko Markovo
Generala Sekretario de SAT »

Nu, kion mi respondas?:

Mi ne estas la alŝutinto de tiu, laŭ vortoj de S-ro Markovo, "protektita verko", nur mi trovis ĝin en La Reto, danke al iu sennoma esperantisto kiu, verŝajne kiel mi, volas plifaciligi la aliron de la popolo al nia kara lingvo, volas plidisvastigi Esperanton.
La komenton de SAT (Sennacieca Asocio Tutmonda), vere kaŭzas al mi dilemon:
- Ĉu helpi disvastigi nian Internacian Lingvon, faciligante la aliron de la popolo al lernomaterialo kaj legmaterialo,
  aŭ
- Ĉu malhelpi la disvastigadon tutmondan de nia kara lingvo, katenate la lernomaterialon kaj legmaterialon al sekretiga koncepto de kopirajto, de antaŭinterreta ekonomio.
Mia sinteno favora al la plej senbara disvastigo de Esperanto estis jam antaŭe esprimita ene de mia artikolo de Januaro 2003: La Interreta Ŝanco de Esperanto, publikigita en Revuo Esperanto, N-ro 1155/1 (paĝo 11a), de UEA.
Se en Esperantujo ekzistas tia politiko kiu metas barojn al la aliro al la vortaro de La Lingvo, oni facile komprenas kial Esperanto ne disvastiĝis pli rapide en la mondo, kaj kial estas malfacile ke la plimulto de la esperanto-parolantoj superu la nivelon "bonan-tagon".
Mi opinias ke Zamenhof donis obeindan kondutekzemplon kiam li (la kreinto mem) rezignis pri ĉiuj personaj rajtoj rilate la lingvon kaj metis Esperanton kiel komuna posedaĵo homara. Imagu kian estontecon povos havi "internacia lingvo" se ĝia aŭtoro ĝin protektas per kopirajto!
Tiu ĉi okazaĵo estas nur apartaĵo de tutmonda fenomeno kiun travivas —danke al, aŭ kulpe de, la teknologio— ĉiuj publikigantoj de informa materialo, ekzemple ĵurnaloj, libroj, muziko, ktp. Publikigantoj kiuj devas taŭgiĝi (kaj jam multaj tion faras) al la nova ekonomio kaj teknikaj rimedoj. Tamen, des pli grava estas tiu ĉi aparta okazaĵo kiu ne temas pri iu ajn ĵurnalo nek beletra libro, sed temas pri la vortoj, la esprimrimedo, de Esperanto, kaj plejofte ni esperantistoj strebas por senbarigi la aliron al La Lingvo, disvastigi ĝin.
Eĉ se mi ne afiŝas tiujn retadresojn, nia ŝatata Guglo jam faris sian taskon indeksi la retenhavon kaj, do, iu ajn homo kiu faras la simplan serĉon +"Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto", eĉ intencante aĉeti la paperan libron, trovos ankaŭ tiujn adresojn. "Komuna saĝo de la homaro": Tiu, kiu serĉas, trovas.
Fine, mi kredas ke la elŝuteblo el Interreto de tiu verko (skanita nur kiel bildo, eĉ ne teksto serĉebla), verko publikigita 8 jarojn antaŭe, kaj kiu jam havas anstataŭintan presitan eldonon, PIV 2005 (kiun mi mem posedas), helpos plidisvastigi nian karan Lingvon kaj plibonigi la lingvokapablon de kelkaj esperantistoj, agoj kiuj estas gravegaj celoj de esperantisto, kaj tamen ne mallpliigos la vendadokvanton de la paperaj libroj NPIV 2002 kaj PIV 2005. Kaj, cetere, se iu celas fari negocon mondonan, Esperanto ne estas profita elekto por tio.

Plena Ilustrita Vortaro, en PDF, eŝutebla.

2010-05-10T11:35:00.018-05:00

Mi trovis ke iu(j) homo(j) (ĉu "krimuloj" kiuj ne respektas kopirajton?), alŝutis en Interreton senpermese, por ke aliaj ilin elŝutu senpage, la Plenajn Vortarojn skanitajn kiel bildo en PDF-formo. Tiuj libroj estas kopirajtitaj verkoj eldonitaj far SAT: Plena Vortaro de Esperanto kun Suplemento, de 1980 aŭ/kaj Nova Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto, de 2002.

Ĝis nun, mi trovis ilin en tri retejoj:
http://uz-translations.net/?category=espdics
http://217.114.238.56/NPIV-2002.pdf
ftp://81.13.60.250/Esperanto/NPIV-2002.pdf
Mi instigas vin: Ne elŝutu senpage verkon kiu havas kopirajton!
Mi atentigas al SAT pri tia malrespekto al ĝia rajto.

La kolombia prezidento nun en Tŭitero (Twitter)

2010-05-07T10:51:00.006-05:00

Ekde hieraŭ la kolombia prezidento Álvaro Uribe Vélez havas personan mesaĝejon en Tŭitero:
AlvaroUribeVel

Nova esploro pri Esperanto per Statistika Fiziko

2010-05-03T10:39:00.006-05:00

Aperis nova esploro kompara pri Esperanto kaj Angla, per teknikoj de statistika fiziko, ĉi-foje pri efikoj de interpunkcio sur frazlongo.
Jen ligilo al la anglalingva dokumento:
Punctuation effects in english and Esperanto texts (M. Ausloos)

Enketo (2010.04.22) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-04-22T19:43:00.005-05:00

Hodiaŭ publikiĝis la rezultoj de nova enketo farita de la "Centro Nacional de Consultoría", komisiita far la amaskomunikilo CM& (www.cmi.com.co). La kreska tendenco de Antanas Mockus daŭras; jen la ĉefaj rezultoj:

Alia novaĵo estas ke laŭ la respondoj al eventuala dua balotado (necesa se la plej voĉdonita atingas malpli ol 50% + unu baloton) inter Santos kaj Mockus, je la unua fojo gajnus Mockus. En la antaŭaj enketoj en tia sceno gajnus Santos.

Pli pri la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4], [5], [6] kaj [7].

Du etaj humuraĵoj

2010-04-21T11:19:00.009-05:00

— Kio estas plej efika por halti la faladon de kapharoj?
— Mmm ... la planko.

Maljuna sinjoro vizitas kuraciston:
— Kara Doktoro, mia maldekstra kruro doloras.
— Simple, ... tio estas pro la aĝo.
— Mi ne kredas, Doktoro, la dekstra havas la saman aĝon kaj tamen ne doloras.

Enketo (2010.04.16) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-04-16T12:25:00.005-05:00

Kiel anoncite hieraŭ, hodiaŭ publikiĝis la rezultoj de nova enketo farita de "Ipsos - Napoleón Franco", komisiita far pluraj amaskomunikiloj (radio www.rcnradio.com, revuo www.semana.com.co kaj aliaj asociiĝintaj). Jen la rezultoj:

La enketo estis farita kun persona ĉeesto (ne telefone kiel tiu publikigita hieraŭ) la 13-an kaj 14-an de aprilo. Alia grava diferenco kun la enketo publikigita hieraŭ estas ke la hodiaŭa estis farita en pli da urboj disaj en la lando.
Aperas tri kandidatoj malpli diskonitaj (Araújo, Calderón kaj Devia) kiuj antaŭe havis 1% aŭ malpli (kaj tial mi ne montris ilin). Tamen, konsiderendas ĉiel ke la statistika erarmarĝeno (cirkaŭ 3%) faras, proporcie, pli dubigaj la elcentojn de la ses kandidatoj kun plej malaltaj elcentoj, kaj precipe de tiuj tri (Araújo, Calderón kaj Devia), kiuj havas malpli da apogo far pli grandaj politikaj partioj kaj malpli da publico ol Pardo, Petro kaj Vargas.

Pli pri la temo, ĝia evoluo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4], [5], [6] kaj [7].

Enketo (2010.04.15) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-04-15T15:34:00.007-05:00

Hodiaŭ publikiĝis la rezultoj de nova enketo farita de la "Centro Nacional de Consultoría", komisiita far la amaskomunikilo CM& (www.cmi.com.co). La kandidateco de Antanas Mockus pliigas sian elcenton; jen:

Datoj inter kiuj estis farita la enketado pertelefona: 12-14 de aprilo.

Jam estas anoncita la publikigo de nova enketo, farita de Ipsos Napoleón Franco, por morgaŭ.

Pli pri la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4], [5] kaj [6].

Enketo (2010.04.05-07) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-04-08T19:05:00.009-05:00

Hodiaŭ publikiĝis la rezultoj de nova enketo, ĉi-foje farita de la "Centro Nacional de Consultoría", komisiita far la amaskomunikilo CM& (www.cmi.com.co). La ĉefa ŝanĝiĝo por la nuna scenejo, rilate la antaŭan, estas ke la kandidato Sergio Fajardo Valderrama, frukomence de la nuna monato metis finon al sia kandidateco, kiam li akceptis proponon kunuiĝi al la kandidateco de Antanas Mockus Šivickas, tiel ke se ĉi-lasta kandidato iĝus prezidento, Fajardo iĝus vicprezidento, kaj tiu kuniĝo verŝajne havis rimarkeblan efikon laŭ la nunaj rezultoj (kompare kun la antaŭa enketo); jen:

Cetere, 2% el la demanditoj esprimis deziron voĉdoni blanke (ili ŝatas neniun kandidaton), kaj 5% ankoraŭ ne decidis por kiu voĉdoni.

La enketo estis farita inter la 5an kaj la 7a de aprilo.

Pli pri la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3], [4] kaj [5].

Enketo (2010.03.24-25) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-03-29T10:04:00.003-05:00

Ĉe la fino de la semajno publikiĝis la rezultoj de nova enketo, ĉi-foje farita de la enket-kompanio Ipsos Napoleón Franco, komisiita far aliaj amaskomunikiloj. Jen la rezultoj:

La enketo estis farita la 24an kaj 25an de marto.
Pli pri la temo: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2], [3] kaj [4].

Enketo (2010.03.20-23) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-03-26T11:17:00.006-05:00

Kiel anoncite ĉe la fino de mia ĵusantaŭa blogafiŝo samtema [3], hodiaŭ publikiĝis la rezultoj de nova enketo, ĉi-foje farita de la enket-kompanio Datexco, komisiita far aliaj amaskomunikiloj. Jen la rezultoj, kiuj estas tre similaj al la ĵusantaŭaj:

La enketo estis farita inter la 20a kaj 23a de marto.
Pli pri la temo, eĉ iomete pri la kandidatoj: en antaŭaj blogafiŝoj: [1], [2] kaj [3].

Enketo (2010.03.20-22) pri kolombia prezidento elektota en 2010

2010-03-25T12:43:00.009-05:00

Publikiĝis nova enketo pri la venonta porprezidenta balotelekto en Kolombio, kies unua balotado okazos la 30an de majo de 2010 (se neniu kandidato atingas pli ol 50%, okazos -la 20an de junio- dua balotado inter nur la du plej alte privoĉdonitaj). Mi jam publikigis blogafiŝojn [1] kaj [2] pri la temo, kiam okazis ŝanĝoj en la panoramo de elekteblaj kandidatoj.
Nun la novaj ŝanĝoj, krom la pliproksimeco de la balotado, estas:

Malaperis laŭleĝe la ebleco de (dua) reelekto de la nuna prezidento Álvaro Uribe Vélez. Do, jam ne aperas la du scenoj kiujn mi prezentis en [1] kaj [2].
Jam determiniĝis, la 14an de marto, la kandidato de la nova Verda Partio: Antanas Mockus Šivickas (kun litova familia deveno), kiu antaŭe ja aperis en la enketoj, tamen kiel antaŭkandidato (ne oficiala, ebla, kandidato), kaj same, determiniĝis la kandidatino de la Konservatisma Partio: Noemí Sanín Posada. Tial malaperis la ebla kandidateco de la sampartia Andrés Felipe Arias, kiu aperis en antaŭaj enketoj.

La sumo ne estas 100% ĉar ekzistas aliaj tri malpli konataj kandidatoj, ĉiu kun 0,2% aŭ malpli, plus kelkaj enketitoj kiuj ne scias, ne respondas, aŭ ne voĉdonos.
Tiun ĉi enketon faris la kolombia branĉo de Gallup, mendite far pluraj amaskomunikiloj.
Nu, la nuna enketo okazis tre proksima al la determinoj okazintaj la 14an de marto, kaj krom tio, tuj post tiu ĉi enketo, la 23an de marto, okazis —dissendita televide— la ĝisnune plej kompleta ĵurnalistara intervjuo kun tiuj sep kandidatoj. Konsiderinte la eblajn efikojn de la tempopaso kaj la televida debato, jam alia grupo de enketa kompanio kaj amaskomunikiloj anoncis eĉ novan enketon, pri kiu mi intencas informi, eble morgaŭ.

Lingvaj nuancoj: "La bona lingvo", tamen zorgeme

2010-03-16T11:27:00.007-05:00

Dum mia nuntempa traduka tasko, krom vortarajn kaj gramatikajn librojn, mi ankaŭ tre ofte rigardas la opinion de "La bona lingvo" en ĝia parto "simplaj samsignifaj vortoj" (SSV). Tion mi faras ĉar mi, fundamente, ŝatas la ideon de tiu iniciato ekspluati, profiti, la kunmeteblon de la esperanta lingvo por atingi la novajn signifojn bezonatajn, sen enkonduko de nenecesaj neologismoj. Tamen, oni devas esti iom zorgema, kritika, kaj ne mensblinde obeema. Jen ekzemplo:

Pri la vorto "preventi", SSV: P proponas:

prevent·i → mal·help·i, antaŭ·mal·help·i, mal·ebl·ig·i

Tamen, mi opinias ke, ekzemple, "malhelpa medicino" (aŭ "malhelpa kuracado" kiel preferus SSV) estas preskaŭ absurdaĵo: Ĉu medicino kiu malhelpas? Mi opinias ke ni ĉiuj deziras medicinon kiu helpas!
Aliflanke: la signifo de "preventa medicino" estas tute klara.

Lingvaj nuancoj: "neniam estos malfrue por ke ..."

2010-03-07T12:30:00.007-05:00

La intencita senco de jena esprimo en la hispana:
A- "Nunca será tarde para que X"
Esperante:
A'- "Neniam estos malfrue por ke X"
Estas ke:
S1- Sendepende de la tempo kiam okazos la fakto X, tiu fakto ne estos "malfrua fakto".

Tamen, kiam mi pensas ke la tradukaĵon A' mi intencas por internacia publiko; mi ekpensas ke leganto devenanta de alia kulturo kaj tre malsimila gepatra lingvo povus kompreni ion malsaman (kvankam en la praktiko ne multe gravas la diferenco):
S2- Se la fakto X neniam okazas, X estos "malfrua fakto"
Aŭ ekvivalente:
S2'- Se la fakto X okazas en la neniamo, X estos "malfrua fakto"

La tradukado en Esperanton igas min pensi pri pli da sencoj, logike penseblaj/eltireblaj el la esperanta teksto, ol kiam mi foje tradukas Hispane↔Angle

Lingvaj nuancoj: adjektivo antaŭe aŭ poste

2010-03-04T11:48:00.011-05:00

Okaze de la libro-tradukado [2],[1], mi rimarkas pli lingvajn aferojn kaj nuancojn pri kiuj mi ne multe pripensis.
Nun mi pritraktas jenan aferon: Nuanco de frazo en Esperanto kiam la ordo estas SUBSTANTIVO + ADJEKTIVO, kompare kun kiam la ordo estas ADJEKTIVO + SUBSTANTIVO.
Foje oni preferas unu ordon aŭ la alian, ĉefe pro kutimo, pro bonsoneco, aŭ imitante la ordon en iu "natura" lingvo, sed oni ofte ne pensas pri efiko sur la signifnuancon, krom -eble- emfazo de la adjektivo kiam ĝi aperas post la substantivo (kompare al kiam ĝi aperas antaŭe).

Mi pensas ke simile ni agas en la Hispana, tamen, mi rimarkas sencdiferencon, ekzemple inter jenaj hispanlingvaj frazoj:
A- "Verificamos si nuestras tropas estuvieron allí"
B- "Verificamos si tropas nuestras estuvieron allí"

En Esperanto la respektivaj frazoj estas:
A'- "Ni kontrolis ĉu niaj trupoj estis tie"
B'- "Ni kontrolis ĉu trupoj niaj estis tie"

Mi kiel parolanto de la hispana (kolombia hispana) perceptas jenan sencdiferencon: La frazo A per nuestras tropas ŝajnas temi pri: (ĉiuj) niaj trupoj [iel tuteca]; dum la frazo B per tropas nuestras ŝajnas temi pri: (kelkaj el) niaj trupoj; aŭ kvazaŭ se estus: trupoj (el (tiuj)) niaj.

Ĉu samaj nuancoj ekzistas en Esperanto inter A' kaj B'? kaj kion pri aliaj lingvoj?

La bantuko

2010-02-23T18:23:00.004-05:00

Sinjorino ĵus eliris el sia hejma banejo kaj ĉirkaŭkovris sin per bantuko, dum la edzo eniras en la banejon por bani sin ankaŭ.
Subite aŭdeblas la pordosonorilo, do la sinjorino subeniras al la teretaĝo kaj malfermas la pordon, tie estas la najbaro, kiu vidante ŝin tiele diras:
— Se vi lasas fali la bantukon, kaj permesas ke mi vidu vin nudan, mi donos al vi 400 eŭrojn.
Post ne multe da penso, la sinjorino delasas la bantukon.
Kiam la najbaro jam rigardis sufiĉe, donis la monon kaj foriris.
La sinjorino reiras supren, kaj la edzo, kiu aŭdis iomete la pordosonorilon, demandas:
— Ĉu alvenis iu?
La sinjorino: — Mm ... ja, estis nur la najbaro.
La edzo: — Ah, kaj ĉu li alportis 400 eŭrojn kiujn li ŝuldas al mi?.

Pri la libro-tradukado kiun mi nun faras

2010-02-20T11:38:00.008-05:00

En antaŭa blogafiŝo mi skribis pri libro-tradukado kiun mi nun faras. Poste, pro demanda komento kaj scivolemo de mia amiko Rubén Torres, mi klarigis pri kiu libro temas, kaj decidis meti la tradukaĵon en la reto dum kelka tempo.

Nun mi difinis ke la kelkatempa restado en la reto de la tradukaĵo (Ŝakon al la teroro: La jaroj hororaj por la FARK), ankoraŭ en frua disvolvo, estos nur ĝis la 28-a de januaro:
http://luisguillermo.com/etc/Sxakon_al_la_teroro.pdf

La diktatoro Chávez eksproprietigas, laŭvole, perfingre

2010-02-11T16:53:00.007-05:00

La originala karikaturo hispanlingva estas farita de la kolombia karikaturisto Ricky, vi povas vidi ĝin en lia blogo:
http://www.ecbloguer.com/elblogdericky/?p=2388

La Chavez-a "socialismo de la 21a jarcento" [2]

2010-02-10T18:33:00.006-05:00

Hugo Chávez parolas (foto kun ASA/ISO 6400)

Rekta Guglo-serĉo de esprimaĵoj en PMEG

2010-02-09T12:32:00.011-05:00

Antaŭe mi skribis ke mi blogos malpli ofte ĉar mi dediĉas tempon al tradukado. Nu, la tradukado mem donas temojn blogafiŝindajn, kiuj eble utilos al la leganto, ekzemple pri gramatika konsultado:

Por rigardi en la Reto kion diras Bertilo Wennergren, en sia Plena Manlibro de Esperanta Gramatiko, pri iu ajn esprimaĵo, kompreneble oni povas rigardi per la retumilo la paĝaron de PMEG, kaj serĉi kvazaü en la papera libro, ..., ktp.

Tamen, pli rapida ("rekta" mi nomis) metodo estas profiti la kapablon de Guglo ("Google") por serĉi frazon/vorton nur en iu elektita retejo.
Ekzemple, se mi volas serĉi ĉu la esprimaĵo "post kiam" estas pritraktata en la PMEG, aŭ kvankam ne pritraktata kiel gramatika klarigindaĵo, eble simple "uzata" far Bertilo en la PMEG, mi povas serĉi per Guglo:

+"post kiam" site:bertilow.com/pmeg/

La plus-signo (+) utilas por ke Guglo obeu laŭlitere kion mi volas kaj ĝi ne estu mise "inteligenta".
La citiloj (") ambaŭflanke de la esprimaĵo utilas por ke Guglo serĉu la kompletan esprimaĵon kiel unuaĵo, ne kiel disaj vortoj.
Kaj "site:bertilow.com/pmeg/" limigas la serĉadon al la retadreso de la PMEG.

Nun, Chávez kaj la tŭiteruloj

2010-01-31T15:35:00.003-05:00

Duobla kritika kriterio

2010-01-30T10:45:00.013-05:00

Imagu ke en la mondo tute ne ekzistus floroj.
Imagu ankaŭ ke iam, en tiu mondo, iu homo, Lazaro, kun artaj emoj, elpensas ornamaĵon, kun koloraj folietoj ĉirkaŭanta cirklon, kaj kun aliaj partoj ..., Nu, por ne longigi lacige la detalan priskribon, pli bone mi montras tiun ornamaĵon inventitan far Lazaro:

Mi estas certa ke en tiu mondo, ekestus multegaj kritikoj kontraŭ tiu ornamaĵo inventita far Lazaro, la plimulto dirus ke tio estas stultaĵo, kaj nur malmultaj homoj uzus ĝin por ornami siajn hejmojn, kaj same pri la ceteraj variantoj —kolore kaj forme— kiujn Lazaro elpensis.

Same okazas pri Esperanto, multaj homoj faras kontraŭ ĝi kritikojn kiujn ili ne kuraĝas fari kontraŭ la Araba, la Franca, la Angla, la Hispana, La Japana, k.t.p.

Ni povas imagi ankaŭ ke en la mondo neniam ekzistis la "natura" lingvo X, kaj ke iam, iu homo inventas lingvon kiel X. Se li proponus tiun lingvon por milionoj da homoj, multegaj homoj forte kontraŭstarus tiun proponon, dirante ke tiu lingvo ne taŭgas.
Oni taksus tiun lingvon X pli -antaŭjuĝe- laŭ ĝia deveno (konsscie elpensita) ol laŭ ĝiaj veraj lingvaj karakterizaĵoj.
Vi povas fari iun ajn anstataŭon:

X = Ĉina
X = Araba
X = Angla
X = Hispana
X = Franca
X = Japana
X = ...

—————————
Noto: La bildo estas farita per tranĉaĵo el foto apartenanta al la Galerio de melitopolano

Malpli da blogado pro libro-tradukado

2010-01-26T16:55:00.012-05:00

Eble mi blogos malpli ofte dum la venontaj tagoj (eĉ monatoj), ĉar, kiel mi menciis en la antaŭa blogafiŝo, mi dediĉas tempon al tradukado de hispanlingva (kolombia) libro, proksimume 360-paĝa, en Esperanton.
Pro la postuloj de tia traduka tasko, des pli mi miras pri la laboro de bonaj libro-tradukistoj ĝenerale, kaj de L. L. Zamenhof speciale, kiam nia kara lingvo estis ĵusnaskita bebo kaj li entreprenis grandegan tradukadan laboron. Kaj eĉ pli mirinda estas lia ekzemplo pro tio, ke ni disponas pri nuntempaj rimedoj (komputilo, Interreto, ktp.) kaj li tute ne!

Chávez, la Titanic alfundiĝas

2010-01-18T13:07:00.033-05:00

En mia nivelo de lingvoscio pri Esperanto, mi konsideras ke por plibonigi tiun scion, estas pli utile traduki ol verki originale. Kiam oni verkas originale, oni nature (nekoscie) limiĝas preskaŭ ĉiam al vortaro kaj esprimoj kiujn oni jam antaŭe uzadis. Konstraste, kiam oni tradukas verkon de alia aŭtoro, oni devigas sin klopodi kompreni tre bone kion precize diris (celis diri) la aŭtoro, oni devas serĉi en -eĉ plurajn- vortarojn kaj gramatikojn. Ĉi tiel oni pligrandigas sian personan vortprovizon kaj esprimivon, kaj plulernas ne nur pri Esperanto (cellingvo) sed ankaŭ eĉ pri la fontolingvo.
Tial, mi nuntempe tradukas libron pli ol 300-paĝan. Monatojn poste, mi prezentos tion al vi.

Nun mi prezentas tradukaĵon de artikolo far Alfredo Rangel, kolombia pripolitika analizisto kaj skribisto, direktoro de la Fondaĵo Sekureco kaj Demokratio, publikigita en la revuo Semana, la sabaton 16-an de januaro de 2010:

Chávez, la Titanic alfundiĝas

2010 povus esti la jaro kiu marku la turnopunkton por la komenco de la finiĝo de la chaveza reĝimo en Venezuelo. Pro la misregado, senbrida korupto kaj vasta improvizo, renkontiĝas mallumaj nuboj kiujn la chavezismo ne kapablos forigi kaj kiuj kreos vastan popolan reagon kontraŭ ĝi, markante la komencon de ĝia defalo.

Ĉi tio povus okazi en la sekvonta balotado okazonta en Septembro ĉi-jara. Kiel sugestis Heinz Dietrich, ĉefa ideulo de la chaveza reĝimo, se tiu ĉi balotado estas perdita, "la 'Bolivarisma' procezo povus alveni al sia finiĝo". Pro la nuna krizo, Sro. Dietrich mem taksis la chavezan regadon kvazaŭ "Iu 'Titanic' baldaŭ alfundiĝonta" kaj lastatempe deklaris li ke "la glacimonto estas pli proksima". Li ankaŭ montris la altajn gvidantojn de la procezo kiel "la respondeculoj pri la katastrofo kiu venas". Siaflanke, la venezuela ambasadoro ĉe la OAS, Roy Chaderton, esprimis publike sian "maltrankvilon pri la supervivo de la 'Bolivarisma' revolucio". Kaj ĉi tiuj ne estas izolitaj voĉoj: tia sama antaŭtimo ekzistas en multaj sektoroj de la chavezismo.

Fakte, la situacio estas kriza, ĉar al la porciumado de akvo kaj elektro, al la senbrida urba sensekureco, al la senefikeco de la sociaj planoj kaj al la daŭraj neprovizoj kiajn trasuferas la venezuelanoj sumiĝos nun inflacio de inter 50 kaj 60 procento ĉi-jare, rezulte de la devalutigo kiun la registaro ĵus dekretis. Oni ne forgesu: inflacio ja faligas registarojn; tio estis la daŭra historio de Latinameriko. Oni devas rememori ke Venezuelo importas preskaŭ ĉion kion ĝi konsumas —ekzemple, 60 procento el la manĝaĵoj—, pro kio takseblas ke post la devalutigo, almenaŭ duono el la importaĵoj kostos duoble al konsumantoj. Kaj ĉi tio ne eviteblas metante soldatojn kun pafiloj ĉe la superbazaroj.

La devalutigo far Chávez estas fiska kaj ĝi havas politikan celon. Proksimtempe ĝi aerumos lin, ĉar la registaro havos pli da bolivaroj (VEB) pro unu dolaro de nafto eksportita, sed en la meztempo ĝi ne estas solvo kaj, male, ekigos gravajn problemojn. Povas kreski la publika elspezado dum la venontaj monatoj kaj ekzistos pli da mono cirkulanta kaj tiel pliiĝos la aĉetvolo por importitaj varoj, kaj ĉi tio denove puŝos la prezaltiĝon. Do, tuj, la registaro povas artefarite pliigi la publikan elspezadon por kompensi la riskon esti venkita en la okazonta porparlamenta balotado, sed tamen la ekonomia realo pasigos al ĝi la pagendan fakturon tra la politika fenestro. Chávez havas nesupereblajn malfacilaĵojn por venki la krizon kaj ne havas respondojn por pravigi la manieron kiel li malŝparis la monabundon naftan de la lando dum la lastaj jaroj. Meze de maro da nafto, la popolo ne rezignacias al porciumado de elekro po kvar horoj ĉiutage, kio povus esti eĉ pli granda estonte; krome, trapasi ĉi tiun energian krizon strukturan eble postulos kvar aŭ kvin jarojn, ĉar anstataŭ havi la bezonatajn 35 elektrocentralojn, la lando havas nur ses, ĉar mankis investon en ĉi tiu afero dum la lastaj jaroj. Kontraste, la registaro donacis 61,000 milionojn da dolaroj en helpo al aliaj landoj, tute sen kontrolo kaj laŭ sia arbitra politika tagordo: 20.000 milionojn al Kubo, 8,500 milionojn al Argentino, 5,200 milionojn al Brazilo, 700 milionojn al Irano, 300 milionojn al Ĉinio, 300 milionojn al Usono, k.t.p. La venezuelanoj neniam komprenos kial, havante ili mem tiel multajn nekontentigitajn bezonojn, sia registaro fordonacis tiomajn rimedojn nur por kontentigi politikajn interesiĝojn.

Dum ĉi tiu situacio, liaj kutimaj manovroj misgvidantaj la atenton aspektas pli kaj pli ridindaj kaj jam ili konvinkas neniun. Akuzi Usonon pri sendo de spionaj aviadiloj al Venezuelo kaj prezenti kvazaŭ pruvo foton de aviadilo "P3" elŝutita el la Vikipedio estas, sincerdire, kompat-veka. "Eĉ la tremiga komputila entrudulino Lisbeth Salander ne estus trovinta tion!", ĉi-tiele mokis la fakton la kontraŭstara ĵurnalo Tal Cual. Klare, Chávez estas komenciĝinta fari bastonfrapojn de blindulo.

Konklude, meze de tiu ĉi situacio tiel katastrofa, en la Septembra balotado la chaveza registaro povus esti venkata kaj perdanta la regadon de la kongreso, per kio lia absolutisma projekto malsukcesus. Sed ne forgesindas la tradicio de subitaj popolaj insurekcioj en Venezuelo. Ni rememoras pri la fama "Caracazo" de 1989, kaŭzita far kriza neprovizo kaj senbrida prez-altiĝo, tiaj kiajn oni vidas venontajn ĉi-jare en la najbara lando. La komenciĝo de la fino de Chávez povus esti pli proksima ol kia ĝi ŝajnas.

------------
Originala artikolo hispanlingva:
www.semana.com/noticias-opinion/chavez-titanic-hunde/133735.aspx

Hodiaŭ, mia naskiĝdatreveno

2010-01-18T10:19:00.003-05:00

Hodiaŭ estas mia naskiĝdatreveno.

Google komprenetas Esperanton, iasence

2010-01-15T13:21:00.009-05:00

Kvankam en la lingvaro en kiu Google tradukas, ankoraŭ ne estas Esperanto, mi diras ke iasence ĝi "komprenetas" nian lingvon, almenaŭ pro du faktoj, kiujn mi atribuas al ĝia statistika bazo, kaj lernado¹, rilate pritrakto de lingvoj, ekzemple cele al tradukado:

Se en ĝia tradukilo vi metas esperantlingvan tekston, kaj vi ne elektas originan ligvon, lasante ke ĝi eltrovu en kiu lingvo estas la tradukota teksto, ĝi sukcese identigas la lingvon kiel Esperanto, kaj diras ke ĝi ankoraŭ ne povas traduki el tiu ĉi lingvo.
Se vi serĉas esperantlingvan vorton, kiel "sumiĝis", Google alportas ankaŭ paĝojn en kiuj estas "sumo", kaj reliefigas tiun ĉi vorton kiel sukcesan trovitaĵon (eble pro statistika rilato).
Nu, se vi ne volas "tiome inteligentan maŝinon", kiel foje fakte mi ne volas, vi povas serĉi "+sumiĝis", por limigi la maŝinon al laŭlitera serĉado.

¹ Norvig, Peter: "Natural Language Corpus Data", en Beautiful Data [ISBN 9780596157111], paĝoj 219-242.

Magnus Carlsen, la plej juna "unua ŝakludisto"

2010-01-04T12:45:00.016-05:00

Mi estas iomgrade ŝatanto de ŝakludo; tial vokis mian atenton la novaĵo pri ke la norvega grandmajstro Magnus Carlsen, 19-jaraĝa, estas la plej juna ludisto kiu transiras la markon de 2800 ELO-poentoj kaj atingas la supron de la monda rangotabelo de la FIDE.
Kun 2810 poentoj, li troviĝas kvin poentojn super Veselin Topalov, kaj dudek poentojn super la monda ĉampiono Viswanathan Anand. Nun en tiu tabelo Vladimir Kramnik estas la kvara, kun 22 poentoj malpli ol Carlsen.
En la nova tabelo rilate virinojn, la unua monde, kun ELO-nombro 2682, estas Judit Polgár.

Nigraj nuduloj kun ruĝaj ĉapeloj

2009-12-23T11:51:00.006-05:00

La ĵuspasintan 14an de decembro mi kun mia edzino piediris en la ĉefa avenuo de kvartalo "El Poblado" de nia urbo, kie situas elegantaj komercaj, bankaj, hotelaj kaj entreprenaj konstruaĵoj, kaj je nia flanko komencis aperi nigraj manekenoj nudaj, nur kun tiaj ruĝaj ĉapeloj, modaj dum kristnaska tempo.
Feliĉe, mi tiam kunportis fotilon. Ili estis proksimume kvindek, sed, iomete bedaŭrinde, mi fotis nur tiujn ĉi-montritajn.

La Chavez-a "socialismo de la 21a jarcento" [1]

2009-12-22T12:17:00.005-05:00

Fonto (hispanlingva): www.josebhuerta.com/inflacion.htm

Alvenis la Gramatiko de Bertilo

2009-12-20T12:54:00.013-05:00

Mia amiko kaj granda esperantisto Luis Jorge Santos-Morales funkciigas en Bogoto modestan "libroservon" tre utila por esperantistoj en Kolombio. Danke al tio mi antaŭe atingis la vortaron de Fernando De Diego.

Simile kiel tiam kiam alvenis al mia hejmo tiu granda vortaro, mi estas nun kontenta ĉar la pasintan vendredon alvenis ĉe mi la Plena Manlibro de Esperanta Gramatiko. Kvankam mi antaŭe elŝutis ĝin el la Reto, mi opinias ke ankoraŭ estas pli konvene havi ĝin kiel papera, "tradicia" libro, kaj tial mi mendis ĝin el Luis Jorge.

Plurajn jarojn entaŭe, dum vojaĝo al Bogoto mi aĉetis la "klasikan" Plenan Analizan Gramatikon. Nu, ĝis nun mi uzis la gramatikon de Bertilo nur malpli ol tri tagojn, kaj opinias ke ĝi estas pli kompletigaĵo, aldono, al tiu de Kalocsay k. Waringhien ol anstataŭanto.

Efiko de la Zamenhof-taga publico en serĉadon

2009-12-17T16:17:00.010-05:00

Mi konfesas ke ekde la 15a de decembro mi estis rigardante plurajn fojojn la retejo de Google Trends por vidi iun efikon de la tiutaga publico pri Zamenhof kaj Esperanto, des pli pro tiu de la Google-simbolo en 33 landoj (laŭ DoodleWatch.com). Nu, ŝajne la sistemo havas 2-tagan prokraston por aperigi la statistikojn, do, nur ekde hodiaŭ mi vidas la relative (ĉar ne klarigas mezurunuojn) grandan efikon kiun la publico de la Zamenhofa tago havis en la serĉoftecon de la vortoj "Esperanto" kaj "Zamenhof". Jen:
Esperanto
Nu, mi kelkfoje rigardadis tion pri la vortoj "Esperanto" kaj "Zamenhof", kaj tial povas mi aserti ke "Esperanto" ĉiam havis iome videblan oftecon, tamen "Zamenhof" estadas normale tro malofta por aperi en la grafikaĵo. Do, la efiko sur la serĉofteco de la vorto "Zamenhof" estas plej rimarkebla, el preskaŭ "nemezurebla" al iom granda:
Zamenhof

La stulteco de Hugo Chávez, senhonte publika tutmonde

2009-12-17T11:21:00.013-05:00

Por voki la atenton de naivuloj, la venezuela prezidento, kaj politika ĉefo de la kolombia krimularo FARK, Hugo Chávez Frías, diris antaŭ la nuna priklimata konferenco en Kopenhago, ke "En la stratoj oni diras ke se la klimato estus banko, la (kapitalismaj) registaroj estus jam savinta ĝin".
Per sia "portado" —laŭ li— de tiu onidiro en la centron de la konferenco, necesas ke ni komprenu ke li mem akordas pri la pravo de tia misretorika kaj stulta komparo inter donado de mono al iu banko (kiu foje estas jam repagata far kelkaj bankoj) kaj savi la mondan klimaton, kio temas pri kompleksega TUTMONDA, socia, ekonomia, media kaj industria sistemo, kun egaj kaj tempopostulaj malfacilaĵoj por ŝanĝado. Ne temas nur pri "doni monon", necesus grandaj ŝanĝoj, eĉ por teknologioj kiuj ankoraŭ ne estas pretaj aŭ estas tro kostaj, k.t.p.
Per sia portado de tiu onidiro en la centron de la konferenco, li deziris ŝajniĝi filozofo kiu igas niajn "etajn mensojn" rimarki grandajn verojn kaj "kontraŭdirojn" aŭ nekonsekvencojn de la kapitalisma sistemo. Tio eĉ vekis aplaŭdojn far naivuloj similaj al li inter la aŭskultantaro.
Fone, Hugo Chávez Frías, ankaŭ montras iom da duobla moralo: Lia lando ege profitas el vendado de nafto (eĉ al la "usona imperio" ! ), la tuta ekonomio de lia lando baziĝas sur tio; kaj nafto estas la origina ĉefa kaŭzo de klimatŝanĝiĝo. Sed pri tio ĉi lasta li mutas! Tia konduto estas kvazaŭ iu produktanto kaj vendanto de tabako plendus ke la ceteruloj faras nenion kontraŭ la pulma kancero!

Plia sukceso de la kolombia armeo

2009-12-16T19:44:00.004-05:00

Per bombado al tendaro de la FARK, la Kolombia Aerforto mortigis la krimulon Rubén Antonio García Gómez, kromnomita "Danilo", komandanto de la "9-a taĉmento" de la krimula grupo, kaj ano de ĝi dum 26 jaroj. Dum la operaco ankaŭ mortis pliaj 10 samgupanoj. La sukcesa ago okazis en kampara regiono de la municipo San Roque (pr: San Roke), en la departemento Antjokio.
Cele la kapton de "Danilo", kiu kulpas pri pluraj murdoj kaj ostaĝigoj, la aŭtoritatoj estis oferantaj monsumon ekvivalenta je 25000 usonaj dolaroj.
La ĵuspasintan 24an de Oktobro, la prezidento Álvaro Uribe urĝis la ŝtatajn fortojn la kapton de tiu krimulo.

Kvalifiku la priesperantan simbolon de Google

2009-12-15T19:05:00.004-05:00

Kvalifiku la priesperantan simbolon de Google okaze de la Zamenhof-tago: Klaku la dekan stelon apud ties bildo, en:
DoodleWatch